Strona główna   Rośliny   Zwierzęta   Technika   Zima   Glony   Oczko   Listy   Linki   Mapa serwisu   Forum   Sklep

Rośliny pływające


Żabiściek i rośliny z rodziny rzęsowatych to pospolite krajowe gatunki roślin pływających. Często wystepują razem.
fot. Arkadiusz PrażmowskiRośliny swobodnie pływające (fachowo nazywane pleustonowymi) to najłatwiejsze do zdobycia rośliny do naszego oczka. Zakupimy je w każdym sklepie, który tym się zajmuje. Powód tego jest prosty, rośliny te nie wymagają doniczek więc są łatwe w transporcie i w przechowywaniu. W większości są to chwasty, które w krajach o cieplejszym klimacie zarastają cieki wodne i inne zbiorniki uniemożliwiając żeglugę. Stamtąd też są sprowadzane, ich pozyskanie jest proste i polega po prostu na zebraniu ich z powierzchni wody. Łatwo je też posadzić, wystarczy wrzucić kępkę do oczka i gotowe. Rośliny te jednak mają dużą wadę, a mianowicie taką, że nie są mrozoodporne i nie wytrzymają polskiej zimy. Nie jest także łatwo przechować je w tym okresie w domu. Jeśli chcemy by nasze oczko zdobiły orzechy wodne, hiacynty czy pistie musimy każdego roku nabywać nowe egzemplarze. Ponieważ rośliny pływające charakteryzuje bardzo szybki wzrost, cena ich równie szybko spada. Wczesną wiosną musimy zapłacić nawet 8 zł za sztukę, zaś pod koniec lata ich cena spada do 2 zł. U właściciela najbliższego mi sklepu rośliny te tak się rozrosły, że w sierpniu były dodawane do innych zakupów jako darmowy gadżet. Gatunki rodzime roślin pływających np. żabiściek lub salwinia niestety także należy w większości przypadków traktować jako jednoroczne. Rośliny te zamierają na zimę, a zimują tylko ich uśpione pączki, które powinny dać początek nowym roślinom następnego roku. Pączki te są jednak przez nas usuwane ze stawu podczas jesiennego wyławiania liści, lub wiosennego czyszczenia zbiornika. Jeśli wymieniamy wodę, nie ma co liczyć na to iż pączki śpiące przetrwają.

Poniżej znajdują się odnośniki do szczegółowych opisów ze zdjęciami, najpopularniejszych roślin z tej grupy.     Index roślin


Rzęsa (Lemna)

Rzęsa drobna (Lemna minor) 
fot. Arkadiusz Prażmowski  Rzęsa trójrowkowa (Lemna triscula)
tworzy gęstą plątaninę tuż pod powierzchnią wody
fot. Arkadiusz Prażmowski  Rzęsa trójrowkowa (Lemna triscula)
Pojedynczy człon
fot. Arkadiusz Prażmowski

Chyba każdy wie jak wygląda rzęsa. W naszym kraju występuje 5 gatunków należących do 3 rodzajów z rodziny rzęsowatych . Są to małe roślinki składające się z tzw. członów pędowych, przy czym przednia część członu odpowiada liściom, tylna zaś łodydze. Najczęściej spotykane są: rzęsa drobna (Lemna minor), rzęsa trójrowkowa (Lemna trisulca),  i spirodela wielokorzeniowa (Spirodela polyrhiza). Rzęsa garbata (Lemna gibba) i wolffia bezkorzeniowa (Wolffia arrhiza) występują o wiele rzadziej. Gatunki łatwo jest rozróżnić po wielkości i kształcie członów, oraz po ilości korzeni. Rzęsa garbata i drobna są zbliżonej wielkości (maksymalnie 3 mm.), lecz pierwszy gatunek ma od spodu kuliście wypukłe (garbate) człony pędowe. U spirodeli osiągają one około 5 mm średnicy i są od spodu czerwone. Ponadto każdy z członów spirodeli posiada pęczek korzeni, podczas gdy u wszystkich gatunków rzęsy mają one po jednym korzonku. Człony wolfii dorastają zaledwie do 1.5 mm. i nie posiadają korzeni. Z kolei rzęsa trójrowkowa, w przeciwieństwie do innych gatunków unosi się nie na powierzchni wody, a tuż pod nią. Rodzina rzęsowatych rozmnaża się głównie przez podział choć bardzo rzadko rośliny te wydają też mikroskopijne kwiaty. Wolffia bezkorzeniowa jest najmniejszą europejską rośliną bezkorzeniową wydającą kwiaty (w Polsce bardzo rzadka) .

Skupisko mieszane
rzęsa drobna i spirodela wielokorzeniowa 
fot. Arkadiusz Prażmowski  spirodelę wielokorzeniową charakteryzują 
czerwone od spodu człony i pęczki korzeni
fot. Arkadiusz Prażmowski

Generalnie rzęsowate to rośliny bardzo pospolite i rozwijają się głownie w wodach stojących: jeziorach, stawach, kałużach, choć spotkamy je też w leniwie płynących rzekach i w zatoczkach o mniejszym prądzie. Rzęsa tworzy często zwarty kożuch na powierzchni zbiornika pokrywając go całkowicie. W takim kożuchu mogą występować różne gatunki rzęsowatych, jak i skupiska monogatunkowe.  Rośliny z rodziny rzęsowatych odgrywają ważną rolę jako pokarm dla ptactwa wodnego. 

Spirodela wielokorzeniowa
fot. Arkadiusz Prażmowski

Przydatność rzęsy w oczku wodnym jest raczej niewielka, choć widziałem całkiem ładne zbiorniki z tymi roślinami. Choć wiele osób przestrzega przed zawleczeniem rzęsy do oczka, ze względu na to iż zarośnie cały zbiornik, to są to informacje mocno przesadzone i raczej nie poparte doświadczeniami tylko bezmyślnie przepisywane. Rzęsa aby się rozwijać potrzebuje wody bogatej w substancje odżywcze i w dobrze utrzymanym oczku po prostu zanika. Do moich oczek często dostaje się rzęsa przyniesiona na innych roślinach, jednak nigdy się nie rozrosła. Czasem widuję tylko pojedyncze roślinki. Być może są one podjadane przez ryby, jednak nie złapałem ich nigdy na gorącym uczynku.
Jeśli mamy w oczku inne rośliny pływające lub o pływających liściach nie ma najmniejszego sensu do takiego zbiornika wprowadzać rzęsy (będzie tylko oszpecać inne rośliny). Jednak gdy w naszym stawie nie ma innych roślin pływających możemy zastąpić je spirodelą wielokorzeniową (wygląda o wiele atrakcyjniej od rzęsy drobnej). Prezentuje się  ona najlepiej w zbiornikach małych i bardzo małych (maksymalnie kilkaset litrów). W przypadku gdy rośliny rozrosną się nadmiernie, nadmiar wystarczy po prostu zebrać sitkiem z powierzchni stawu. Rzęsowate zimują w postaci pączków śpiących na dnie zbiornika.

Strona główna  Index roślin  Do góry

Wszelkie prawa zastrzeżone. Kopiowanie zdjęć i tekstów tylko za zgodą autora strony. Copyright © by AurorA 1998-2012.

Strona powstała:  01-05-2003   Ostatnio aktualizowano: 27-3-2009   Odsłon w serwisie: 26302   Wizyt na stronie:    On line: 3